Nowelizacja ustawy Prawo o Ruchu Drogowym weszła w życie 22 maja 2011roku.
W sposób istotny zmienia, zgodnie z postulatami środowisk rowerowych, istniejące dotychczas regulacje w zakresie użytkowania dróg przez rowerzystów dostosowując je do unijnych standardów.
Wchodząca w życie nowela ma przede wszystkim poprawić bezpieczeństwo polskich rowerzystów, co jest tym bardziej istotne, że krajowe statystyki biją na alarm.
Wynika z nich bowiem, że średnio rocznie ginie na polskich drogach ok. 500 rowerzystów co czterokrotnie przewyższa średnią UE a ponad 5 tysięcy zostaje rannych.
Wprowadzone zmiany zasadniczo przeorganizowują zasady poruszania się rowerzystów po drogach a także wprowadzają nowe pojęcia, które ingerują bezpośrednio w strukturę pasów ruchu. Co one oznaczają w praktyce dla kierujących rowerem jak i samochodem poniżej omawia Andrzej Pepliński - Egzaminator nadzorujący, Zca Dyrektora PORD.
Zmiany wprowadzone nowelą można podzielić na dwie kategorie:
- nowe pojęcia i zmiany w obrębie pasa ruchu ( jezdni)?
- zmiany związane z zasadami poruszania się po drodze
W odniesieniu do pierwszej kategorii najistotniejsze zmiany to:
- wprowadzenie pojęcia pas rowerowy, zdefiniowanego jak wydzielona przestrzeń dla ruchu rowerowego na jezdni tam gdzie budowa osobnej drogi rowerowej jest niemożliwa. Powinien on mieć szerokość 1,5 m szerokości. Wydzielone pasy rowerowe mogą być zarówno jedno jak i dwukierunkowe. Rowerzysta mający do dyspozycji pas rowerowy nie może poruszać się ani po chodniku ani po samej jezdni. Kierowcy samochodów powinni pamiętać, że nie mogą wjeżdżać, zatrzymywać się oraz parkować na pasach przeznaczonych dla rowerzystów.
- wprowadzenie pojęcia śluza rowerowa, zdefiniowanego jako przestrzeń dla rowerów usytuowana między tarczą skrzyżowania a linią zatrzymania dla samochodów przed sygnalizacją świetlną. Może stanowić całą szerokość pasa lub kilku pasów ruchu. Wyróżnione są zazwyczaj innym kolorem nawierzchni. Pozwala ona rowerzyście na minięcie zatrzymujących się samochodów i ustawienie się przed nimi. Po zmianie świateł na zielone rowerzysta jako pierwszy wjeżdża na skrzyżowanie i swobodnie udaje się w wyznaczonym przez siebie kierunku.
- wprowadzenie zmiany w definicji „drogi dla rowerów (DDR)”; do tej pory „drogi dla rowerów” dostępne były wyłącznie dla pojazdów jednośladowych. Po nowelizacji poruszać się po nich mogą także pojazdy wielośladowe takie jak: riksze, rowery z dwukołową przyczepką lub rower trójkołowy.
Należy pamiętać, że tam gdzie rowerzysta ma dostępną drogę dla rowerów, nie może poruszać się po jezdni. Wyjątek stanowi sytuacja kiedy DDR biegnie w innym kierunku niż potrzebuje tego rowerzysta – wtedy rowerzysta może poruszać się po jezdni.
- zmiana definicji roweru , który w noweli został określony jako pojazd napędzany siłą ludzkich mięśni, który swoją szerokością nie przekracza 90cm. W obrębie tej definicji znalazły się także rowery ze wspomaganiem elektrycznym, które do tej pory nie były przypisane do żadnej kategorii pojazdów przez polskie prawo.
- wprowadzenie definicji wózka rowerowego, określonego jako inne pojazdy, które przekraczają 90cm szerokości. Z racji swoich wymiarów oraz masy nie mogą one poruszać się po drogach dla rowerów, a osoba prowadząca musi mieć ukończone 17 lat.
W drugiej kategorii znowelizowane przepisy wprowadzają następujące zasady poruszania się po drodze
Jazda obok siebie
Rowerzyści, którzy z różnych przyczyn jadą obok siebie (np.: w ramach treningu (peleton), w parze czy też rodzice asekurujący swoje dzieci) będą mogli poruszać się w ten sposób o ile nie będzie to przeszkadzało autom poruszającym się po drodze.
Pierwszeństwo na przejeździe rowerowym
Nowy zapis mówi, że pierwszeństwo w miejscu gdzie droga dla rowerów przecina jezdnię ma rowerzysta.
Jazda środkiem pasa na skrzyżowaniu
Zgodnie z nowymi przepisami rowerzysta, który dojeżdża do skrzyżowania a następnie przejeżdża przez nie, będzie mógł jechać środkiem jezdni. Wprowadzenie tej możliwości ma na celu wyeliminowanie sytuacji kiedy skręcający w prawo samochód zajeżdżał drogę jadącemu prosto rowerzyście.
Wyprzedzanie z prawej strony
Wyprzedzanie przez rowerzystów pojazdów wolniej poruszających się, na mocy nowych przepisów jest także możliwe z prawej strony, bliżej krawężnika.
Wyprzedzanie rowerzysty
Uchylony został przepis zobowiązujący rowerzystę do zatrzymania się w momencie gdy kierowca samochodu miał problem w wyprzedzeniem tego rowerzysty.
Rowerzysta na chodniku
Znowelizowana ustawa pozwala rowerzystom do poruszania się po chodniku o ile występują niekorzystne dla rowerzystów warunków pogodowe, które będą zagrażały bezpieczeństwu jazdy i narażały innych użytkowników drogi. Jadąc chodnikiem rowerzysta musi jednak pamiętać, że tutaj pierwszeństwo ma zawsze pieszy.
Przewóz dzieci w przyczepkach rowerowych
Znowelizowane przepisy dają możliwość przewożenia dzieci w specjalnych przyczepkach rowerowych. Są one bezpieczniejsze niż plastikowe foteliki. Konstrukcja przyczepki chroni dziecko podczas wypadku, przyczepka nie wywraca się i dzięki temu zwiększa się również stabilność roweru. Należy dbać o widoczność przyczepki wyposażając ją w lampki i elementy odblaskowe.
